Jismoniy shaxslarning mol-mulk solig‘i bo‘yicha imtiyozlari

Kimlar mol-mulk solig‘idan ozod etilgan?

Kimlarning mol-mulki soliqdan to‘liq ozod qilinadi?

Quyidagi shaxslarga tegishli mol-mulk soliq solishdan ozod qilinadi:

«O‘zbekiston Qahramoni», Sovet Ittifoqi Qahramoni va Mehnat Qahramoni unvonlariga sazovor bo‘lgan, uchala darajadagi Shuhrat ordeni bilan taqdirlangan fuqarolar;
urush nogironlari va qatnashchilari, shuningdek ularga tenglashtirilgan shaxslar;
harbiy xizmat yoki xizmat vazifalarini bajarish chog‘ida halok bo‘lgan harbiy xizmatchilar, ichki ishlar organlari va Milliy gvardiya xodimlarining ota-onalari hamda yangi nikohdan o‘tmagan beva xotini yoki beva eri;
etim bolalar va ota-ona qaramog‘idan mahrum bo‘lgan bolalar.

Etim bolalar va ota-ona qaramog‘idan mahrum bo‘lgan bolalar uchun imtiyoz davlat tomonidan ajratilgan uy-joyga nisbatan ular 23 yoshga to‘lguniga qadar amal qiladi.

Muhim: halok bo‘lgan harbiy xizmatchi yoki xodimning beva xotini yoxud beva eriga imtiyoz faqat u yangi nikohdan o‘tmagan bo‘lsa beriladi.

60 kvadrat metr doirasida kimlarga imtiyoz beriladi?

Quyidagi shaxslarning uy-joyi 60 kv. metr maydon doirasida mol-mulk solig‘idan ozod qilinadi:

o‘n nafar va undan ortiq farzandi bor ota-onalardan biri;
pensionerlar;
I va II guruh nogironligi bo‘lgan shaxslar.

Bu to‘liq ozod qilish emas. Agar uy-joyning umumiy maydoni 60 kv. metrdan katta bo‘lsa, soliq imtiyozdan ortiq maydon bo‘yicha hisoblanadi.

Masalan: pensionerga tegishli uy-joy 90 kv. metr bo‘lsa, 60 kv. metriga imtiyoz berilib, qolgan 30 kv. metr qismi bo‘yicha soliq hisoblanadi.

Imtiyoz nechta uy-joyga qo‘llaniladi?

Soliq imtiyozi mulkdorning tanloviga ko‘ra faqat bitta yashash uchun mo‘ljallangan ko‘chmas mulk ob’ektiga tatbiq etiladi.

Agar shaxsning bir nechta uyi yoki kvartirasi bo‘lsa, u imtiyoz qo‘llaniladigan ob’ektni tanlaydi.

Qayta tiklanuvchi energiya manbalari uchun belgilangan alohida imtiyoz bundan mustasno.

Qayta tiklanuvchi energiya qurilmalari uchun imtiyoz

Uy-joyga umumiy quvvati 1 kVtdan ortiq va 100 kVtgacha bo‘lgan qayta tiklanuvchi energiya qurilmasini o‘rnatgan shaxsning mol-mulk solig‘i:

qurilma o‘rnatilgan oydan boshlab 3 yil davomida;
quyosh paneli quvvatining kamida 25 foiziga teng elektr energiyasini saqlash tizimi mavjud bo‘lsa — 10 yil davomida

har yili BHMning 2 baravaridan oshmaydigan miqdorga kamaytiriladi.

Ushbu imtiyoz:

energiya ta’minoti tashkilotining ma’lumotnomasi asosida;
bitta uy-joy ob’ektiga;
faqat bir marta beriladi.

E’tibor bering: bu imtiyoz soliqdan to‘liq ozod qilish emas. Hisoblangan soliq summasi belgilangan chegarada kamaytiriladi.

Imtiyozni olish uchun nima qilish kerak?

Imtiyozga ega shaxs soliq ob’ekti joylashgan hududdagi soliq organiga o‘z huquqini tasdiqlovchi hujjatlarni taqdim etishi kerak.

Tasdiqlovchi hujjatlar, jumladan:

tegishli unvon yoki orden guvohnomasi;
urush qatnashchisi yoki nogironligi haqidagi guvohnoma;
pensiya guvohnomasi;
bolalar sonini tasdiqlovchi mahalla ma’lumotnomasi;
etimlik yoki ota-ona qaramog‘idan mahrum bo‘lganlikni tasdiqlovchi hujjat;
halok bo‘lgan harbiy xizmatchi yoki xodim haqidagi ma’lumotnoma;
qayta tiklanuvchi energiya qurilmasidan foydalanish haqidagi ma’lumotnomadan iborat bo‘lishi mumkin.

Hujjatlarni soliq organiga shaxsan yoki mavjud elektron xizmatlar orqali taqdim etish mumkin.

Imtiyoz hisobga olinmagan bo‘lsa

To‘lov xabarnomasida imtiyoz hisobga olinmagan bo‘lsa:

imtiyoz huquqini tasdiqlovchi hujjatlar bilan soliq organiga murojaat qilish;
soliq summasini qayta hisoblashni so‘rash;
ob’ekt va mulkdor haqidagi kadastr ma’lumotlarini tekshirish lozim.

Tavsiya: imtiyoz avtomatik ravishda qo‘llanilgan deb hisoblamasdan, hisoblangan soliqni Soliq mobil ilovasi yoki shaxsiy kabinet orqali tekshirib boring.

Normativ hujjatlar

O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksi