Huquqiy maslahat - bepul,tezkor, hammaga!

  • 29819 marta o'qildi

1-misol. 28 yoshli turmush o‘rtog‘ining kontrakti to‘lansa, soliq imtiyozi bormi?

Vaziyat: Fuqaro o‘zining 28 yoshli turmush o‘rtog‘i uchun OTM kontraktini ish haqidan to‘ladi. U ushbu mablag‘ bo‘yicha JShDS imtiyozidan foydalana oladimi?

Javob: Yo‘q.

Amaldagi tartibda soliq solinadigan ish haqi va boshqa daromadlarni:

— o‘zining ta’limi;

farzandlarining ta’limi;

26 yoshga to‘lmagan eri yoki xotinining ta’limi uchun yo‘naltirilgan qismiga JShDS solinmaydi.

Demak, turmush o‘rtog‘i 28 yoshda bo‘lgani uchun aynan er yoki xotinga oid ushbu soliq imtiyozi qo‘llanilmaydi.

Eslatma: 2025-yilgi o‘zgartishdan keyin farzandlar uchun 26 yosh cheklovi olib tashlangan, ammo er yoki xotin uchun 26 yoshgacha degan talab saqlangan.

2-misol. Kunduzgi talaba rasmiy ishlasa bo‘ladimi?

Vaziyat: Talaba kunduzgi ta’limning 2-kursida o‘qiydi va bo‘sh vaqtida tashkilotda ishlashni xohlaydi.

Javob: Ha.

Kunduzgi talaba o‘quv mashg‘ulotlaridan bo‘sh vaqtida, o‘qish jarayoniga zarar etkazmagan holda, mehnat shartnomasi asosida:

— o‘z OTMida;

— boshqa korxona yoki tashkilotda ishlashi mumkin.

Talabalik maqomining o‘zi shaxsni mehnat shartnomasi asosida ishlash huquqidan mahrum qilmaydi.

3-misol. Yotoqxonada joy bo‘lmasa, OTM albatta uy-joy berishi shartmi?

Vaziyat: Boshqa hududdan kelgan kunduzgi talaba yotoqxonaga ariza berdi, ammo bo‘sh o‘rin yo‘q.

Javob: Talabalar turar joyiga joylashtirish mavjud o‘rinlar va belgilangan elektron navbat asosida amalga oshiriladi.

Imtiyozli va umumiy ro‘yxatlar shakllantirilib, bo‘sh o‘rin paydo bo‘lganda elektron yo‘llanma beriladi. Shuning uchun bo‘sh joy mavjud bo‘lmagan holatda OTM har bir talabani darhol yotoqxona bilan ta’minlashi shart degan qoida yo‘q.

Biroq davlat OTMining kunduzgi talabasi ijarada yashasa, belgilangan shartlarda ijara to‘lovining bir qismini davlat hisobidan qoplash imkoniyati mavjud.

4-misol. Davlat grantida bakalavrni tugatgan talaba magistraturadan keyin 3 yil ishlaydimi?

Vaziyat: Talaba bakalavriatni davlat ta’lim granti asosida tamomladi va magistraturaga kontrakt asosida kirdi.

Eski materialda uning magistraturadan keyin 3 yil ishlab berishi shart deb ko‘rsatilgan.

Amaldagi javob: oddiy ta’lim granti uchun bunday umumiy majburiyat bekor qilingan.

2024-yildan ta’lim granti asosida tahsil olgan talabalarning o‘qishni tugatganidan keyin kamida 3 yil ishlab berish majburiyati bekor qilindi.

Eslatma: bu qoida barcha maxsus grantlarga bir xil tatbiq etilmaydi. Masalan, muayyan OTM, maqsadli qabul yoki maxsus davlat dasturida alohida xizmat majburiyati belgilangan bo‘lishi mumkin.

5-misol. Ijarada yashaydigan har bir talabaga kompensatsiya beriladimi?

Vaziyat: Davlat OTMining kunduzgi talabasi boshqa hududdan kelgan va rasmiy ijara shartnomasi asosida kvartirada yashaydi.

Javob: belgilangan tartibda kompensatsiya olish uchun murojaat qilishi mumkin.

Davlat OTMlarining kunduzgi shaklida grant yoki kontraktda o‘qishidan qat’i nazar, ijarada yashaydigan talabalarning belgilangan qismiga byudjetdan ijara to‘lovi qoplanadi.

Amalda kompensatsiya ijarada yashovchi talabalarning 60 foiziga ajratilishi nazarda tutilgan.

Bunda ijara shartnomasining rasmiylashtirilgani, talabaning doimiy yashash joyi va boshqa belgilangan talablar hisobga olinadi.

 

Chat