Ҳуқуқий маслаҳат - бепул, тезкор, ҳаммага!

  • 22281 марта ўқилди

Коррупцияга қарши курашишда фаол иштирок этиш нима?

Коррупцияга қарши курашишда фаол иштирок этиш:

  • тайёргарлик кўрилаётган, содир этилаётган ёки содир этилган коррупцияга оид ҳуқуқбузарлик ҳақида хабар бериш;
  • коррупцияга оид жиноят содир этганлиги учун қидирув эълон қилинган шахсни топишга ёрдам беришдан иборат.

Коррупцияга оид жиноятни тергов қилиш ва фош этиш учун аҳамиятли далиллар ҳақида хабар бериш ёки тергов ва тезкор-қидирув тадбирларига бевосита кўмаклашиш ҳам коррупцияга қарши курашишга кўмаклашиш ҳисобланади.

Қандай ҳолатларда пул мукофоти берилади?

Бир марталик пул мукофоти, жумладан, қуйидаги ҳолатларда берилади:

  • фуқаронинг ўзига нисбатан пора талаб қилган шахс ҳақидаги хабари асосида ҳуқуқбузарлик фош этилганда;
  • шахсга маълум бўлган коррупцияга оид ҳуқуқбузарлик унинг хабари асосида фош этилганда;
  • ташкилот ёки давлат органи ходимининг унга пора таклиф қилган ёки пора талаб қилган шахс ҳақидаги хабари асосида ҳуқуқбузарлик фош этилганда;
  • коррупцияга оид жиноят учун қидирувда бўлган шахс берилган хабар асосида ушланганда.

Маъмурий ҳуқуқбузарлик ҳақидаги хабар учун мукофот

Коррупцияга оид маъмурий ҳуқуқбузарлик ҳақида берилган хабар учун:

  • Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекснинг 61¹, 193¹ ва 193²-моддаларидаги ҳуқуқбузарликлар бўйича — БҲМнинг 3 баравари;
  • Кодекснинг 193⁴-моддасидаги ҳуқуқбузарлик бўйича — ундирилган жариманинг 50 фоизи миқдорида бир марталик пул мукофоти берилади.

Пора ёки зарар миқдори БҲМнинг 30 бараваригача бўлса

Пора суммаси, етказилган зарар ёки ўзлаштирилган мол-мулк қиймати БҲМнинг 30 бараваригача бўлганда:

  • ижтимоий хавфи катта бўлмаган жиноят учун — БҲМнинг 5 баравари;
  • унча оғир бўлмаган жиноят учун — БҲМнинг 7 баравари;
  • оғир жиноят учун — БҲМнинг 10 баравари;
  • ўта оғир жиноят учун — БҲМнинг 15 баравари миқдорида мукофот берилади.

Пора ёки зарар миқдори БҲМнинг 30 бараваридан 100 бараваригача бўлса

Пора суммаси, етказилган зарар ёки ўзлаштирилган мол-мулк қиймати БҲМнинг 30 бараваридан 100 бараваригача бўлганда:

  • ижтимоий хавфи катта бўлмаган жиноят учун — БҲМнинг 10 баравари;
  • унча оғир бўлмаган жиноят учун — БҲМнинг 15 баравари;
  • оғир жиноят учун — БҲМнинг 20 баравари;
  • ўта оғир жиноят учун — БҲМнинг 25 баравари миқдорида мукофот берилади.

Пора ёки зарар миқдори БҲМнинг 100 бараваридан кўп бўлса

Пора суммаси, етказилган зарар ёки ўзлаштирилган мол-мулк қиймати БҲМнинг 100 бараваридан кўп бўлганда мукофот:

  • анча миқдор учун — тегишли сумманинг 15 фоизи;
  • кўп ёки жуда кўп миқдор учун — тегишли сумманинг 10 фоизи миқдорида ҳисобланади.

Фоиз бўйича ҳисоблашда қонунчиликда тегишли тоифа учун белгиланган миқдорнинг энг кам чегараси асос қилиб олинади.

Қидирувдаги шахс ҳақида хабар учун мукофот

Коррупцияга оид жиноят содир этганлиги учун қидирувда бўлган:

  • битта шахснинг яширинган жойи ҳақида хабар берилса — БҲМнинг 5 баравари;
  • икки ёки ундан ортиқ шахснинг яширинган жойи ҳақида бир вақтда хабар берилса — БҲМнинг 7 баравари миқдорида мукофот берилади.

Бир нечта ҳуқуқбузарлик ҳақида хабар берилса

Шахс:

  • икки ёки ундан ортиқ коррупцияга оид маъмурий ҳуқуқбузарлик ҳақида хабар берса — БҲМнинг 4 баравари;
  • турли оғирликдаги икки ёки ундан ортиқ коррупцияга оид жиноят ҳақида хабар берса — оғирроқ жиноят таснифи бўйича бир марта;
  • бир хил таснифдаги икки ёки ундан ортиқ жиноят ҳақида хабар берса — бир марта рағбатлантирилади.

Бир ҳуқуқбузарлик ҳақида икки ёки ундан ортиқ шахс хабар берган бўлса, пул мукофоти улар ўртасида тенг улушларда тақсимланади.

Ташаккурнома ва эсдалик совға

Коррупцияга оид жиноятни тергов қилиш ва фош этиш учун аҳамиятли далиллар ҳақида хабар берган ёки тергов ҳамда тезкор-қидирув тадбирларига бевосита кўмаклашган шахс:

  • ташаккурнома;
  • ёки эсдалик совға билан рағбатлантирилиши мумкин.

Эсдалик совғанинг қиймати БҲМнинг 2 бараваридан ошмаслиги керак.

Коррупцияга қарши курашишга муносиб ҳисса қўшган шахс давлат мукофотига ҳам тавсия этилиши мумкин.

Кимлар рағбатлантирилмайди?

Қуйидагилар ушбу тартиб бўйича рағбатлантирилмайди:

  • ҳуқуқни муҳофаза қилувчи орган ходими ўз хизмат вазифасини бажариш доирасида қидирувдаги шахсни аниқлаганда;
  • коррупцияга оид ҳуқуқбузарликни бевосита содир этган шахс;
  • коррупцияга оид жиноят ҳақида қонунчиликда белгиланган муддатда ўз ихтиёри билан арз қилган шахс.

Мукофот бериш масаласи қачон кўриб чиқилади?

Рағбатлантириш масаласи:

  • суднинг айблов ҳукми ёки қарори қонуний кучга кирганда;
  • жиноят ишини айблилик масаласини ҳал қилмасдан тугатиш тўғрисидаги қарор тасдиқланганда ёки суд ажрими қонуний кучга кирганда;
  • қидирувдаги шахсга нисбатан қидирувни бекор қилиш ҳақида қарор қабул қилинганда кўриб чиқилади.

Рағбатлантиришни ким кўриб чиқади?

Рағбатлантириш масаласи коррупцияга қарши курашувчи органлар ҳузурида тузиладиган махсус комиссиялар томонидан кўриб чиқилади.

Коррупцияга қарши курашувчи орган асос юзага келган кундан бошлаб 3 иш куни ичида махсус комиссияга тақдимнома ва тегишли ҳужжатларни юборади.

Махсус комиссия ҳужжатларни олган кундан бошлаб 5 иш куни ичида уларнинг тўлиқлиги ва асослилигини кўриб чиқади.

Ҳужжатлар тўлиқ бўлмаса, улар 2 иш куни ичида қайтарилади.

Мукофот қачон тўланади?

Махсус комиссиянинг қарори тақдимномани киритган органга 3 иш куни ичида юборилади.

Коррупцияга қарши курашувчи орган комиссия қарори асосида 1 иш куни ичида мукофотлаш ҳақида қарор чиқаради.

Бир марталик пул мукофоти харажатлар сметасига ўзгартириш киритилганидан кейин 10 иш куни ичида шахснинг банк ҳисобварағига ўтказилади.

Эсдалик совға тегишли буюм харид қилинганидан кейин 5 иш куни ичида топширилади.

Хабар берган шахс ҳимоя қилинадими?

Коррупцияга оид ҳуқуқбузарлик ҳақида хабар берган ёки коррупцияга қарши курашишга кўмаклашган шахс, унинг оила аъзолари ва яқин қариндошлари қонунчиликда белгиланган тартибда ҳимоя қилинади.

Уларнинг шахсига доир маълумотлар махфийлиги таъминланиши керак.

Chat