Chet el fuqarolarining daromadlariga soliq solish

Soliq stavkasi fuqarolikka qarab belgilanadimi?

Chet el fuqarosining daromadiga soliq solishda uning fuqaroligi emas, balki O‘zbekiston Respublikasining soliq rezidenti yoki norezidenti ekani asosiy ahamiyatga ega.

Chet el fuqarosi O‘zbekistonning soliq rezidenti deb e’tirof etilsa, uning daromadlariga rezident jismoniy shaxslar uchun belgilangan stavkalar qo‘llaniladi.

Muhim: har bir chet el fuqarosi avtomatik ravishda soliq norezidenti hisoblanmaydi.

Chet el fuqarosi qachon soliq rezidenti hisoblanadi?

Jismoniy shaxs tegishli soliq davri boshlanadigan yoki tugaydigan har qanday ketma-ket 12 oylik davrda O‘zbekistonda jami 183 kalendarь kundan ko‘proq haqiqatda bo‘lsa, soliq rezidenti deb e’tirof etiladi.

Ayrim hollarda shaxs O‘zbekistonda 183 kundan kam bo‘lsa ham, shu soliq davrida boshqa har qanday davlatga nisbatan O‘zbekistonda ko‘proq vaqt bo‘lgan bo‘lsa, soliq rezidenti deb e’tirof etilishi mumkin.

Soliq rezidenti bo‘lgan chet el fuqarosi uchun stavka

O‘zbekistonning soliq rezidenti bo‘lgan chet el fuqarosining soliq solinadigan daromadlariga, qoida tariqasida:

ish haqi, xizmatlar va boshqa daromadlarga — 12 foiz;
dividend va foizlarga — 5 foiz

stavkada soliq solinadi.

Soliq norezidenti uchun stavkalar

O‘zbekistonning soliq norezidenti bo‘lgan jismoniy shaxsning O‘zbekistondagi manbalardan olgan daromadlariga quyidagi stavkalar qo‘llaniladi:

dividendlar va foizlarga — 10 foiz;
xalqaro tashishlarda transport xizmatlari ko‘rsatishdan olingan fraxt daromadlariga — 6 foiz;
mehnat shartnomasi, fuqarolik-huquqiy shartnoma va boshqa daromadlarga — 12 foiz.

E’tibor bering: norezidentning O‘zbekistondan tashqaridagi manbalardan olgan daromadlari emas, asosan O‘zbekistondagi manbalardan olgan daromadlari soliqqa tortiladi.

Qanday daromad O‘zbekistondagi manbadan olingan hisoblanadi?

Jumladan, quyidagilar O‘zbekistondagi manbalardan olingan daromad hisoblanishi mumkin:

O‘zbekistonda bajarilgan mehnat uchun ish haqi;
O‘zbekistonda ko‘rsatilgan xizmatlar uchun to‘lov;
O‘zbekistondagi mol-mulkni ijaraga berishdan olingan daromad;
O‘zbekiston tashkilotidan olingan dividend va foizlar;
O‘zbekistondagi mol-mulkni sotishdan olingan soliq solinadigan daromad.

Soliqni kim ushlab qoladi?

Agar daromad O‘zbekistondagi tashkilot, ish beruvchi yoki boshqa soliq agenti tomonidan to‘lansa, soliqni:

daromadni to‘lovchi shaxs hisoblaydi;
to‘lov vaqtida ushlab qoladi;
byudjetga o‘tkazadi.

Qonunchilikda nazarda tutilgan ayrim hollarda chet el fuqarosi soliq organida hisobga turishi, deklaratsiya taqdim etishi va soliqni mustaqil to‘lashi kerak bo‘lishi mumkin.

Xalqaro shartnoma bo‘lsa

O‘zbekiston bilan chet davlat o‘rtasida ikkiyoqlama soliq solishga yo‘l qo‘ymaslik to‘g‘risida xalqaro shartnoma mavjud bo‘lsa:

kamaytirilgan soliq stavkasi;
yoki soliqdan ozod qilish qoidasi qo‘llanilishi mumkin.

Buning uchun norezident, qoida tariqasida, daromad to‘lanadigan sanadan kechiktirmay o‘zining tegishli chet davlat soliq rezidenti ekanini tasdiqlovchi hujjatni soliq agentiga taqdim etishi kerak.

Muhim: soliq rezidentligini tasdiqlovchi hujjat taqdim etilmasa, soliq umumiy stavka bo‘yicha ushlab qolinishi mumkin.

Normativ hujjatlar

O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksi